Er komt voorlopig geen specifieke ‘noodknop-aanpak’ of ‘noodknop-functionaris’ in Zoetermeer. Uit onderzoek van het college blijkt dat de Rijswijkse methode, waar de gemeenteraad zich op baseerde, daar helemaal niet bestaat. Burgemeester Bezuijen en wethouder Frinking laten in een raadsmemo weten dat er al voldoende alternatieve maatregelen zijn om slachtoffers van stalking en huiselijk geweld te beschermen.
Het idee voor een lokale noodknop ontstond eind vorig jaar, toen de gemeenteraad tijdens het Najaarsdebat een motie aannam. Hierin werd het college gevraagd om de kennis en ervaringen van de destijds veronderstelde noodknop-aanpak uit buurgemeente Rijswijk over te nemen. Zoetermeer zou op basis daarvan een eigen plan moeten opstellen, inclusief een publiekscampagne en een functionaris die dag en nacht klaar zou staan om bij dreigend gevaar in te grijpen.
Rijswijkse methode blijkt fictie
Het stadsbestuur nam de motie in behandeling en deed navraag bij de buren, maar kwam van een koude kermis thuis. Gemeente Rijswijk liet desgevraagd weten helemaal geen noodknop-aanpak te hebben. “Het is daarom helaas niet mogelijk de onderdelen van de motie uit te voeren,” schrijft het Zoetermeerse college over het misverstand.
Ook het aanstellen van een speciale noodknop-functionaris die dag en nacht bereikbaar is, ziet het college bij nader inzien niet zitten. Volgens de burgemeester en wethouder werkt zo’n extra tussenpersoon bij acuut gevaar juist vertragend. Een gemeentelijke functionaris kan een slachtoffer in een noodsituatie immers ook alleen maar doorverwijzen naar de politie. Het dringende advies bij acute dreiging blijft dan ook altijd om direct 112 te bellen.
Hoewel er geen uniek Zoetermeers systeem komt, wijst het college wel op een al bestaand, krachtig alternatief: de regionale ‘Aware-knopprocedure’. Dit is een draagbare GPS-alarmknop die specifiek bedoeld is voor slachtoffers van ernstige stalking of partnergeweld. Wanneer er sprake is van dreigend gevaar, kan het slachtoffer met één druk op deze fysieke knop alarm slaan. Via het ingebouwde GPS-systeem wordt de exacte locatie direct naar de meldkamer van de politie gestuurd. Hierdoor kan men onmiddellijk uitrukken, zonder dat het slachtoffer kostbare tijd verliest met een handmatig telefoontje naar 112.
Vier noodknoppen per jaar in Zoetermeer
In de praktijk krijgen gemiddeld vier vrouwen per jaar in Zoetermeer zo’n mobiele noodknop voor een periode van zes maanden. Zij worden daarbij intensief begeleid door expertisecentrum Arosa. Het stadsbestuur benadrukt dat de onlangs vastgestelde lokale ‘Uitvoeringsagenda Huiselijk Geweld en kindermishandeling’ en het ‘Plan van aanpak Veiligheid op straat’ al een stevig pakket aan maatregelen bieden om de veiligheid in de openbare ruimte te vergroten. Het college stelt de gemeenteraad daarom voor om de eerdere motie als volledig afgedaan te beschouwen.